انجمن ترویج و آموزش کشاورزی ایران علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران 2008-1758 21 1 2025 08 23 Prediction of Zanjan County Farmers' Intention to Use Integrated Soil Fertility Management: A Moral Extension of the Theory of Planned Behavior پیش‌بینی قصد استفاده کشاورزان شهرستان زنجان از مدیریت تلفیقی حاصلخیزی خاک: بسط اخلاقی نظریه رفتار برنامه‌ریزی‌شده 185 207 229099 10.22034/iaeej.2025.504970.1847 FA زهرا شیروانی دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران. روح اله رضائی استاد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران. لیلا صفا دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران. Journal Article 2025 02 06 Declining soil fertility due to unsustainable resource management and overexploitation poses a significant challenge to sustainable agriculture. Adopting innovative approaches, such as Integrated Soil Fertility Management (ISFM), is essential for preserving resources and enhancing agricultural productivity. However, evidence suggests that the adoption process for this technology among farmers has been remarkably slow. Given the critical nature of the issue, this descriptive-correlational study aimed to identify the factors influencing farmers' intentions to adopt ISFM practices based on the extended Theory of Planned Behavior (TPB). The statistical population comprised wheat farmers in rural areas of Zanjan County, with a sample of 410 individuals selected using a multi-stage sampling method. Data were collected through a questionnaire designed based on the extended TPB model. The content validity of the questionnaire was confirmed by a panel of experts, while construct validity and composite reliability were established through the evaluation of a measurement model after necessary adjustments. The empirical findings indicated that, apart from the social norms component, the two other core constructs of the TPB model—attitude and perceived behavioral control—had significant positive effects on farmers' intentions to adopt ISFM practices, collectively explaining approximately 39% of the variance. Furthermore, incorporating the moral norms variable into the TPB model enhanced its predictive power by approximately nine percentage points. In conclusion, based on the study's findings, increasing farmers' awareness, providing supportive infrastructure, and reinforcing moral norms are essential for encouraging farmers to adopt ISFM practices. These measures can play a pivotal role in enhancing agricultural sustainability in rural areas. کاهش حاصلخیزی خاک به دلیل مدیریت ناپایدار منابع و بهره‌برداری بی رویه، چالشی جدی برای کشاورزی پایدار محسوب می شود. اتخاذ رویکردهای نوآورانه مانند مدیریت تلفیقی حاصلخیزی خاک برای حفظ منابع و افزایش بهره‌وری کشاورزی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است. با این وجود، شواهد حاکی از آن است که فرایند پذیرش این فناوری از سوی کشاورزان بسیار کند و آهسته است. با توجه به اهمیت مسئله، این پژوهش توصیفی-همبستگی با هدف اصلی شناسایی عوامل تاثیرگذار بر قصد کشاورزان برای استفاده از اقدامات مدیریت تلفیقی حاصلخیزی خاک بر پایه مدل بسط‌ یافته رفتار برنامه‌ریزی شده انجام گرفت. جامعه آماری این پژوهش کشاورزان گندم‌کار در مناطق روستایی شهرستان زنجان بود که 410 نفر از آن‌ها با استفاده از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای برای انجام تحقیق انتخاب شد. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه بر مبنای مدل بسط‌ یافته رفتار برنامه‌ریزی شده استفاده شد. روایی محتوایی پرسشنامه با نظر پانلی از متخصصان مورد تایید قرار گرفت و روایی سازه و پایایی ترکیبی ابزار تحقیق نیز از طریق برآورد مدل اندازه‌گیری و پس از انجام اصلاحات لازم به دست آمد. نتایج تجربی پژوهش نشان داد که به غیر از مولفه هنجارهای اجتماعی، دو مولفه دیگر مدل پایه نظریه رفتار برنامه‌ریزیشده شامل نگرش و کنترل رفتاری درک‌شده، اثر مثبت و معناداری بر قصد کشاورزان برای استفاده از اقدامات مدیریت تلفیقی حاصلخیزی خاک داشتند و در حدود 39 درصد از واریانس آن را تبیین کردند. افزون بر این، پس از وارد کردن متغیر هنجارهای اخلاقی در مدل رفتار برنامه‌ریزیشده، قدرت پیش‌بینی این مدل در حدود نه درصد افزایش یافت. در نهایت، با توجه به یافته‌های این پژوهش، ارتقای آگاهی کشاورزان، تامین زیرساخت‌های حمایتی و تقویت هنجارهای اخلاقی برای بهبود تمایل کشاورزان جهت استفاده از اقدامات مدیریت تلفیقی حاصلخیزی خاک ضروری است و می تواند به بهبود پایداری کشاورزی در مناطق روستایی منجر شود. http://www.iaeej.ir/article_229099_f49d6a15f79d2c5c69db1489107699cf.pdf