بررسی عوامل مؤثر بر نیت کشاورزان در رابطه با کاربرد ایمن سموم شیمیایی: کاربرد مدل اعتقادات سلامت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

2 کارشناس ارشد سازمان جهاد کشاورزی بوشهر

3 استادیار گروه مکانیزاسیون دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

چکیده

استفاده از سموم شیمیایی موجب افزایش تولید محصولات کشاورزی و بهره‏ وری در بخش کشاورزی شده است. با این حال، اثرات منفی حاصل از کاربرد بیش از حد آن‏ ها نیز افزایش یافته است. بعضی از این اثرات منفی و جانبی شامل آسیب به زمین ‏های کشاورزی، شیلات، گیاهان و حیوانات می‏ باشند. به علاوه، افزایش مرگ و میر انسان‏ ها به علت استفاده نا امن از این مواد شیمیایی، یکی از شایع‏ ترین و جدی ‏ترین خطرات شغلی است که کشاورزان و کارگران کشاورزی در کشور‏های در حال توسعه با آن مواجه هستند. بنابر‏این، هدف این مقاله بررسی نیت کشاورزان در خصوص استفاده ایمن از سموم شیمیایی می ‏باشد. برای دستیابی به این هدف، این مطالعه با استفاده از مدل اعتقادات سلامت برای پیش ‏بینی نیت کشاورزان در خصوص استفاده ایمن از سموم شیمیایی و تعیین عوامل مؤثر بر آن در شهرستان دیر در استان بوشهر به اجرا در آمده است. با استفاده از روش نمونه ‏گیری تصادفی سهمیه‏ ای چند مرحله ای 150 نفر از کشاورزان شهرستان دیر انتخاب گردیدند. نتایج نشان داد، مدل انتخابی برای پیش بینی نیت مناسب است. همچنین تجزیه و تحلیل رگرسیون نشان داد، تشویق به عمل، شدت خطر درک شده و خود کارآمدی می توانند 38/5 درصد از واریانس را در نیت استفاده ایمن از سموم شیمیایی تبیین نمایند. بنابراین، آن دسته از کشاورزان که راهنمای عمل بیشتر، شدت درک خطر بیشتر و احساس خود‏کارآمدی بیشتری داشته اند، نیت بیشتری برای استفاده امن از سموم شیمیایی داشته ‏اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating Factors Influence Farmers’ Intention Regarding Safe Use of Pesticides through Health Belief Model

نویسندگان [English]

  • Masoud Yazdanpanah 1
  • Kobra Tavakoli 2
  • Afshin Marzban 3
1 Assistant Professors, Department of Agricultural Extension and Education, Khuzestan Ramin Agricultural and Natural Resources University
2 Senior Expert of Boushehr Agriculture Jihad Organization
3 Assistant Professor, Department of Agricultural Mechanization, Khuzestan Ramin Agricultural and Natural Resources University
چکیده [English]

Use of pesticides in agriculture has increased agricultural production and productivity. However, negative externalities from such use have increased too. These externalities include damage to agricultural land, fisheries, fauna and flora. Furthermore, increased mortality and morbidity of humans due to unsafe use of these chemicals are the most prevalent and serious occupational hazards faced by farmers and agricultural workers in developing countries. As such, the aim of this article to investigate farmers’ intention regarding safe use of pesticides. To achieving this aim, the study uses health beliefs model to predict the intentions regarding safe use of pesticides in a multistage, random quota sample of farmers (n= 150) in a survey conducted in Southern Iran, Boushehr province. Findings revealed that the model is a suitable for predicting intention. Hierarchical regression analysis showed that cue to action, perceived severity and self-efficacy can predict 38.5% of variances in safe use pesticides intentions. Therefore, those farmers who received more cue to action, perceived more severity and feel less self-efficacy also had a greater intention to engage in safe behavior

کلیدواژه‌ها [English]

  • Pesticides
  • Farmers’ Intention
  • Health Beliefs Model
  • Boushehr

عربیون، ا.، کلانتری، خ.، اسدی، ع.، و شعبانعلی فمی، ح. (1388). سنجش سطح پایداری نظام کشت گندم در استان فارس و تعیین عوامل مؤثر بر آن. مجله علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، جلد 5، شماره 2، صص17-28.

عنایتی‏راد، م.، آجیلی، ع.، رضایی مقدم، ک.، و بیژنی، م. (1388). عوامل مؤثر بر دانش کشاورزی ذرت کار درزمینه‌ی کشاورزی پایدار در منطقه شمال غرب خوزستان. مجله علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، جلد 5، شماره 2، صص 59-68.

منتی‏زاده، م.، و زمانی، غ. (1391). تدوین مدل رفتار زیست‌محیطی زارعان شهرستان شیراز. مجله علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، جلد 8، شماره 2، صص 63-74.

Alavanja, M. C., Dosemeci, M., Samanic, C., Lubin, J., Lynch, C. F., Knott, C., and Blair, A. (2004). Pesticides and lung cancer risk in the agricultural health study cohort. American Journal of Epidemiology, 160 (9), 876-885.

Armitage, C. J., and Conner, M. (2001). Efficacy of the theory of planned behaviour: A meta‐analytic review. British journal of social psychology, 40 (4), 471-499.

Bandura A. (1991). Social cognitive theory of self-regulation. Organizational behavior and human decision processes, 50(2), 248-287.

Bandura A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84, 191-215.

Becker, M. H., Maiman, L. A., Kirscht, J. P., Haefner, D. P., and Drachman, R. H. (1977). The Health Belief Model and prediction of dietary compliance: a field experiment. Journal of Health and Social Behavior, 18, 348-366.

Becker, M. H., and Rosenstock, I. M. (1987). Comparing social learning theory and the health belief model. Advances in health education and promotion, 2, 245-249.

Colemont, A., and Van den Broucke, S. (2008). Measuring determinants of occupational health related behavior in Flemish farmers: an application of the theory of planned behavior. Journal of safety research, 39 (1), 55-64.

Hanson, J. A., and Benedict, J. A. (2002). Use of the Health Belief Model to examine older adults' food-handling behaviors. Journal of Nutrition Education and Behavior, 34, 25-30.

Janz, N. K., and Becker, M. H. (1984). The health belief model: A decade later. Health Education & Behavior, 11 (1), 1-47.

Laraque, D., Mclean, D. E., Brown-Peterside, P., Ashton, D., and Diamond, B. (1997). Predictors of reported condom use in central Harlem youth as conceptualized by the health belief model. Journal of Adolescent Health, 21 (5), 318-327.

Lee, W. J., Lijinsky, W., Heineman, E. F., Markin, R. S., Weisenburger, D. D., and Ward, M. H. (2004). Agricultural pesticide use and adenocarcinomas of the stomach and oesophagus. Occupational and environmental medicine, 61 (9), 743-749.

Lee, W. J., Sandler, D. P., Blair, A., Samanic, C., Cross, A. J., and Alavanja, M. C. (2007). Pesticide use and colorectal cancer risk in the Agricultural Health Study. International Journal of Cancer, 121 (2), 339-346.

Maiman, L. A., and Becker, M. H. (1974). The health belief model: Origins and correlates in psychological theory. Health Education & Behavior, 2 (4), 336-353.

Monfared, N., Yazdanpanah, M., and Tavakoli, K. (2015). Why do they continue to use pesticides? The case of tomato growers in Boushehr province in Southern Iran. Journal of Agricultural Science and Technology, 17 (3), 577-588.

Ngowi, A. V. F. (2003). A study of farmers' knowledge, attitude and experience in the use of pesticides in coffee farming. African Newsletter on Occupational Health and Safety, 13 (3), 62-64.

Ngowi, A. V. F., Mbise, T. J., Ijani, A. S. M., London, L., and Ajayi, O. C. (2007). Smallholder vegetable farmers in Northern Tanzania: Pesticides use practices, perceptions, cost and health effects. Crop Protection, 26 (11), 1617-1624.

Oliveira-Silva, J. J., Alves, S. R., Meyer, A., Perez, F., Sarcinelli, P. D. N., da Mattos, R. D. C. O., and Moreira, J. C. (2001). Influence of social-economic factors on the pesticine poisoning, Brazil. Revista de Saúde Pública, 35 (2), 130-135.

Palis, F. G., Flor, R. J., Warburton, H., and Hossain, M. (2006). Our farmers at risk: behaviour and belief system in pesticide safety. Journal of Public Health,28 (1), 43-48.

Pimentel, D., Acquay, H., Biltonen, M., Rice, P., Silva, M., Nelson, J., Lipner, V., Giordano, S., Horowitz, A., and D'amore, M. (1992). Environmental and economic costs of pesticide use. BioScience, 42 (10),       750-760.

Pinto, S. L., Lively, B. T., Siganga, W., Holiday-Goodman, M., and Kamm, G. (2006). Using the health belief model to test factors affecting patient retention in diabetes-related pharmaceutical care services. Research in Social and Administrative Pharmacy, 2 (1), 38-58.

Sanborn, M., Cole, D., Kerr, K., Vakil, C., Sanin, L. H., and Bassil, K. (2004). Systematic review of pesticide human health effects: Pesticides literature review. Ontario College of General Physicians.

Schafer, R. B., Schafer, E., Bultena, G. L., and Hoiberg, E. O. (1993). Food safety: An application of the health belief model. Journal of Nutrition Education,25(1), 17-24.

Sheeran, P., and Abraham, C. (1996). The health belief model. Predicting health behaviour, 2, 29-80.

Strecher, V. J., and Rosenstock, I. M. (1997). The health belief model. Cambridge handbook of psychology, health and medicine.

Van den Broucke, S., and Colémont, A. (2011). Behavioral and nonbehavioral risk factors for occupational injuries and health problems among Belgian farmers.Journal of Agromedicine, 16 (4), 299-310.

Vassallo, M., Saba, A., Arvola, A., Dean, M., Messina, F., Winkelmann, M., and Shepherd, R. (2009). Willingness to use functional breads. Applying the Health Belief Model across four European countries. Appetite, 52 (2), 452-460.

Wilson, C. (1999). Cost and policy implications of agricultural pollution, with special reference to pesticides, Ph.D dissertation, University of St Andrews.

Wilson, C., and Tisdell, C. (2001). Why farmers continue to use pesticides despite environmental, health and sustainability costs. Ecological Economics, 39 (3), 449-462.

Yassin, M. M., Mourad, T. A., and Safi, J. M. (2002). Knowledge, attitude, practice, and toxicity symptoms associated with pesticide use among farm workers in the Gaza Strip. Occupational and Environmental Medicine, 59 (6), 387-393.

Yazdanpanah, M., Forouzani, M., and Hojjati, M. (2015,a). Willingness of Iranian young adults to eat organic foods: Application of the health belief model. Food Quality and Preference, 41, 75-83.

Yazdanpanah, M., Hayati, D., Hochrainer-Stigler, S., and Zamani, G. H. (2014). Understanding farmers' intention and behavior regarding water conservation in the Middle-East and North Africa: A case study in Iran. Journal of Environmental Management, 135, 63-72.

Yazdanpanah, M., Komendantova, N., Shirazi, Z. N., and Bayer, J. L. B. (2015,b). Green or in between? Examining youth perceptions of renewable energy in Iran. Energy Research & Social Science, 8, 78-85.