عوامل مؤثر روی کیفیت تدریس اعضای هیأت علمی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری از دیدگاه دانشجویان و دانش‌آموختگان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

چکیده

آموزش به‌طور کلی و آموزش عالی به شکل برجسته‌تر در توسعه جامعه در ابعاد مختلف نقش بسزایی ایفا می‌نماید. بدون تردید یکی از عوامل تعیین کننده در موفقیت و اثربخشی نظام آموزش عالی و دانشگاه‌ها، اعضای هیأت علمی آن می‌باشند. ارزشیابی مستمر از کیفیت کار اعضای هیأت علمی باعث حفظ انگیزه و رفع کاستی‌ها خواهد شد. این مطالعه با هدف بررسی عوامل مؤثر روی کیفیت تدریس اعضای هیأت علمی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری از دیدگاه دانشجویان و دانش‌آموختگان طی سال‌های 1392-1388 انجام گردید. این پژوهش از نوع تحقیقات توصیفی- همبستگی است وداده‏ها با استفاده از روش پیمایش جمع‌آوری شد. تمام 109 عضو هیأت علمی تمام وقت دانشگاه در این بازه زمانی، در این مطالعه مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسشنامه‌های استاندارد دفتر نظارت و ارزیابی دانشگاه بود که روایی و پایایی آن قبلاً تأیید شده است. بررسی طولی نتایج آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری‌های مکرر نشان داد بین کیفیت تدریس اعضای هیأت علمی در ده نیمسال مورد بررسی ازنظر دانشجویان اختلاف معنی‌داری وجود داشت و به‌طور کلی تغییرات دارای روند صعودی بود. همچنین بر اساس نتایج آزمون رگرسیون متغیرهای مرتبه علمی، تعداد کل مقالات و سن، بیشترین تأثیر را در پیش‌بینی نمرات ارزیابی دریافتی اعضای هیأت علمی از دانشجویان داشتند و متغیرهای مرتبه علمی، تعداد دروس تدریس شده و تجربه کار، بیشترین تأثیر را در پیش‌بینی نمرات ارزیابی دریافتی اعضای هیأت علمی از دانش‌آموختگان داشتند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Factors Affecting Teaching Quality of Faculty Members in Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University from Students’ and Graduates’ Perspective

نویسندگان [English]

  • Taher Azizi
  • Abotaleb Hosseinpour
چکیده [English]

Education and especially higher education has significant role in society development in various dimensions. Indubitably, faculty members are important determinant of success and effectiveness of higher education system and universities. Continuous evaluation of faculty members’ work quality causes to maintain motivation and obviates defections. This study was conducted to investigate factors affecting teaching quality of faculty members in Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University from students’ and graduates’ perspective, from 2009 to 2013. This study was a descriptive-correlational research and survey research was used for data gathering. The whole 109 faculty members in this time period included in this study. Data gathering instruments were standard questionnaires of University Evaluation Department which its validity and reliability already have been confirmed. Longitude analysis using repeated measure ANOVA revealed that there was significant difference between teaching quality of faculty members from students’ perspectivein ten semesters, and in overall, changes had upward trend. Also, based on regression result, scientific grade, total written articles, and age had the greatest effect on predicting students’ evaluation scores. Moreover; variables such as scientific grade, courses taught and work experience had the main role in predicting graduates’ evaluation scores. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • evaluation
  • Faculty Members
  • Teaching Quality
  • Students

آذین فرد، ا.، جعفری ثانی، ح.، سعیدی رضوانی، م.، و اردیبهشتی، م. (1392). تحلیلی از نتایج ارزشیابی تدریس اساتید دانشگاه بر اساس جنسیت، مرتبه علمی و گروه آموزشی. ارائه شده در هفتمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام‌های دانشگاهی. دانشگاه تهران، دانشکده کارآفرینی، 18 اردیبهشت، ص 43.

امینی، م.، گنجی، م.، و یزدخواستی، ع. (1391). ارزیابی کیفیت برنامه درسی رشته‌های مهندسی از دیدگاه دانشجویان (مطالعه موردی: دانشگاه کاشان). فصلنامه آموزش مهندسی ایران، سال 14، شماره 55، صص 87-61.

بازرگان، ع. (1390). نقش فرهنگ کیفیت در دستیابی به عملکرد مطلوب گروه‌های آموزشی دانشگاهی. ارائه شده در پنجمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام دانشگاهی، دانشگاه تهران، پردیس دانشکده‌های فنی، 7 اردیبهشت، صص 292-286.

حجازی، ی.، و امیدی نجف آبادی، م. (1385). عوامل مؤثر بر موفقیت تحصیلی دانشجویان کشاورزی. مجله علوم کشاورزی ایران، جلد 2-37، شماره 1، صص 25-19.

دادرس، م.، داشی، ع.، و نامی، ک. (1392). ارزیابی درونی و کیفیت فرایند تدریس- یادگیری: مورد از دانشگاه تهران هفتمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام‌های دانشگاهی. دانشگاه تهران، دانشکده کارآفرینی، تهران، 18 اردیبهشت،ص17.

ذوالفقار، م.، و مهرمحمدی، م. (1383). ارزیابی دانشجویان از کیفیت تدریس اعضای هیأت علمی رشته های علوم انسانی دانشگاه‌های شهر تهران. دوماهنامه دانشور رفتار، سال 11، شماره 6، صص 28-17.

زمانی، غ.، عزیزی خالخیلی، ط.، و حیاتی، د. (1387). روند پیشرفت علم ایران در رشته‌های کشاورزی و منابع طبیعی: مطالعه علم‌سنجی. علوم ترویج و آموزش کشاورزی، جلد4، شماره1، صص 47-33.

سرچمی، ر.، و سلمان‌زاده، ح. (1384). نظر اعضای هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران در مورد تأثیر ارزشیابی دانشجو در بهبود تدریس. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی قزوین، دوره9، شماره1، صص 72-67.

صفا، .، ایروانی، ه.، و شعبانعلی‌فمی، ح. (1387). تحلیل دیدگاه دانشجویان نسبت به مؤلفه‌های مؤثر در تبیین کیفیت آموزش کشاورزی (پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران). مجله کشاورزی، دوره 10، شماره 2، صص 90-83.

غفوریان بروجرد نیا، م.، شکورنیا، ع.، و الهام پور، ح. (1382). بازخورد اعلام نتایج ارزشیابی اساتید دانشگاه علوم پزشکی اهواز در بهبود کیفیت تدریس آنان از دیدگاه خودشان. مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، دوره3، شماره2،            صص 39-33.

غنجی، م.، حسینی، س. م.، و حجازی، ی. (1391). تحلیل عاملی مؤلفه‌های مدیریتی تأثیرگذار بر کیفیت آموزش عالی از دیدگاه اعضای هیأت علمی پردیس‌های کشاورزی دانشگاه تهران. پژوهش‌های ترویج و آموزش کشاورزی، سال 5، شماره 2، صص 18-1.

غنجی، م.، خشنودی فر، ز.، و حسینی، س. م. (1392). نقش مؤلفه‌های مدیریت سازمانی و پژوهشی بر کیفیت تدریس اعضای هیأت علمی کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران. فصلنامه پژوهش مدیریت آموزش کشاورزی، شماره 26، صص 103-89.

گلشنی، ف. (1383). افت تحصیلی در آموزش عالی. دایره المعارف آموزش عالی. وزارت علوم تحقیقات و فناوری. تهران: انتشارات بنیاد دانشنامه بزرگ فارسی.

لسانی، م.، و محمدی، و. (1390). بررسی روند کیفیت تدریس اعضاء عیات علمی دانشکده ریاضی و کامپیوتر دانشگاه شهید باهنر کرمان. پنجمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام دانشگاهی، دانشگاه تهران، پردیس دانشکده‌های فنی. تهران،   7 اردیبهشت، صص 66-55.

لیث صفار، ز.، احمدی، غ.، و سعادتمند، ز. (1389). دیدگاه اعضای هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد خورسگان نسبت به ارزشیابی استاد توسط دانشجو و ارزشیابی دانشجو توسط استاد. برنامه‌ریزی درسی- دانش و پژوهش در علوم تربیتی، شماره 27، صص 258-247.

مرادی‌، ل. (1375). آمارهای‌ پایه‏ی علوم‌ و تکنولوژی‌ در ایران‌ و بررسی‌ تطبیقی‌ آن‌ با سایر کشورها. رهیافت‌، شماره 14، صص 45ـ62.

موحد محمدی، ح.، و شمس، ع. (1387). بررسی کیفیت آموزشی دوره‌های کارشناسی ارشد دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران از دیدگاه دانشجویان این دوره‌ها. مجله علوم کشاورزی ایران (ویژه اقتصاد و توسعه کشاورزی)،دوره 39، شماره1، صص 213-207.

موحدی، ر.، عسگری، ن.، و چیذری، م. (1390). بررسی عوامل تأثیرگذار بر کیفیت تدریس و عملکرد پژوهشی اعضای هیأت علمی: مورد دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا. علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، جلد 7، شماره 2، صص 74-63.

شیری، ش. (1387). ارزشیابی اثربخشی فعالیت‌های آموزشی ترویجی انجام شده در طرح محوری گندم در استان ایلام در فاصله سال‌های 85ـ 1381. پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان.

عابدی سروستانی، ا. (1376). ارزشیابی اثربخشی خانه‌های ترویج جهاد سازندگی استان فارس. پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه شیراز .

نورشاهی، ن. (1393). عوامل مؤثر بر رشد حرفه‌ای اعضای هیئت علمی و ارائه راهکارهایی برای بهبود آن. فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، دوره 20، شماره 3، صص 120-95.

 

Fenn, A. J. (2015). Student evaluation based indicators of teaching excellence from a highly selective liberal arts college. International Review of Economics Education, 18, 11–24.

Luskova, M., and Hudakova, M.( 2013). Approaches to teachers’ performance assessment for enhancing quality of education at universities. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 106, 476-484.

Kuzmanovic, M., Savic, G., Gusavac, B. A., Makajic-Nikolic, D. and Panic, B. (2013). A conjoint-based approach to student evaluations of teaching performance. Expert Systems with Applications, 40 (10), 4083–4089.

Stuffelbeam, D. L. (2001). The meta evaluation imperative America. American Journal of Evaluation, 22(2), 183-209..

Senemoglu, N., and Fogelman, K. (1995). Effects of enhancing behavior of students and use of feedback corrective procedures. Journal of Educational Research, 89 (1), 59-63.

.Wong, K. (2002). A basic introduction to mastery learning. LTS news, 2, 1-5