مؤلفه‏ های مؤثر بر تعهد و ترجیح فعالیت‏ های گردشگری در میان ساکنان نواحی روستایی تالاب‏ های استان خوزستان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

2 دانشیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

3 استاد گروه مدیریت گردشگری، کالج چارلستون

چکیده

مدیریت و برنامه‏ ریزی گردشگری روستایی حوزه‏ی تالاب ‏ها می ‏تواند در صورت توأم شدن با رضایت جامعه‏ ی میزبان، زمینه‏‏ ساز توسعه‏ ی منطقه شود. در این راستا مطالعه‏ ی حاضر به این سؤال پاسخ می ‏دهد که کدام عوامل بر تعهد و ترجیح ساکنان محلی، نسبت به توسعه‏ی گردشگری در میان ساکنان روستاهای حوزه‏ی تالاب‏های استان خوزستان اثرگذار است؟ این مطالعه از لحاظ هدف، کاربردی و از نظر گردآوری داده ‏ها، میدانی و پیمایشی می‏ باشد. جامعه ‏ی آماری در این مطالعه، خانوارهای ساکن در ‏روستاهای حوزه ‏ی چهار تالاب استان خوزستان (شادگان، میانگران، بامدژ و هورالعظیم) به تعداد 3730 خانوار می ‏باشند. ابزار جمع ‏آوری اطلاعات در این مطالعه، پرسشنامه‏‏ ی طراحی شده بر اساس چارچوب نظری تحقیق بود. روایی صوری پرسشنامه توسط پنلی از متخصصان موضوعی و پایایی آن به‌وسیله‌ی محاسبه‏ ی ضریب آلفای کرونباخ تأیید شد. علاوه بر این، شاخص‏ های روایی همگرا و واگرا و پایایی مرکب نیز نشان از صحت مدل اندازه ‏گیری این مطالعه داشت. تعداد 350 خانوار با استفاده از روش نمونه ‏گیری طبقه ‏ای با انتساب متناسب، به‌عنوان نمونه ‏ی آماری انتخاب گردید. از دو نرم ‏افزار SPSS و AMOS نسخه 20 به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‏ ها بهره گرفته شد. نتایج نشان داد که تصویر مکان و آگاهی ساکنان از گردشگری، تأثیر مثبت و معنی‏ داری بر رضایت ساکنان نواحی تالابی نسبت به توسعه ‏ی گردشگری دارند و همچنین رضایت ساکنان نیز تأثیر مثبت و معنی‏داری بر تعهد و ترجیح نسبت به توسعه‏ ی گردشگری در میان ساکنان نواحی تالابی دارد؛ بنابراین، استفاده از این مؤلفه‌ها به‌عنوان مبنایی جهت ارزیابی تعهد و ترجیح ساکنان نسبت به توسعه‏ ی گردشگری در مطالعات آتی پیشنهاد می‏ شود. با توجه به اینکه فعالیت‏ های گردشگری در نواحی مورد مطالعه عمدتاً خانواده محور است، پیشنهاد می‏شود تا ضمن ساماندهی فعالیت ‏ها و کسب و کارها، تسهیلات لازم جهت توسعه ‏ی آن ‏ها ارائه شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effective Factors on Commitment and Preferences of Tourism Activities among Rural Residents of the Khuzestan Wetland Areas

نویسندگان [English]

  • Omid Mehrab-Ghoochani 1
  • Mansour Ghanian 2
  • Bahman Khosravipour 2
  • Jahn C. Crotts 3
1 PhD. Student, Department of Agricultural Extension and Education, Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan
2 Associate Professor, Department of Agricultural Extension and Education, Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan
3 Professor of Department of Hospitality and Tourism Management, College of Charleston, USA
چکیده [English]

Management and planning of rural tourism in the wetland areas, if combined with the consent of the residents, can pave the way for the development of the region. In this regard, the present study answered this question: which factors affect the commitment and preference of local residents to the development of tourism among the villagers of the Khuzestan province wetland areas? This applied research was conducted as survey. The statistical population was the households living in the villages in the four Khuzestan province wetland areas (Shadegan, Miangaran, Bamdezh and Hoor Al Azim). The research instrument was a researcher-made questionnaire which developed based on the theoretical framework of the study. A total of 350 households were selected using a stratified random sampling method as a statistical sample. Content validity and reliability confirmed by a panel of experts and calculated Chronbach’s alpha. Moreover, the convergent and discriminant validity and composite reliability confirmed the accuracy of the measurement model. SPSS and AMOS software version 20 were used to analyze the data. The results showed that the place image and awareness of tourism had a positive and significant effect on residents' satisfaction with tourism development and residents' satisfaction also has a significant and positive impact on the commitment and preferences of tourism development among the residents in the wetland areas. In this regard, it is suggested to use these components as a basis for assessing the residents' commitment and preferences to tourism development. Also, due to the family-oriented tourism activities in the studied regions, it is suggested that, while organizing activities and businesses, facilities should be provided to develop them.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Wetland tourism
  • Rural tourism
  • Commitment and Preferences
  • Khuzestan Province

جعفری، ح.، و حاتمی‏شاه‏خالی، م. (1395). نقش گردشگری در تحولات کالبدی – کارکردی سکونتگاه‏ های روستایی (مطالعه موردی: روستاهای بخش مرکزی – شهرستان لاهیجان. مجله برنامه‏ریزی منطقه‏ای، دوره 6، شماره 23، صص 200-191.

سبزقبائی، غ.، منوری، م.، برهان، ر.، خراسانی، ن.، و کرمی، م. (1391). آنالیز مقایسه‌ای فشارها و تهدیدات تالاب‌های گرمسیری با استفاده از روش‌شناسی RAPPAM (مطالعه موردی: تالاب‌های استان خوزستان). مجله اکوبیولوژی تالاب (تالاب). دوره 4، شماره 14، صص 68-55.

سپیدنامه، ز.، امیری‏باغبادرانی، ف.، و دریکوند، م. (1390). جامعه پرندگان آبزی و کنارآبزی تالاب میانگران ایذه، استان خوزستان. همایش ملی جنگل‏های زاگرس مرکزی؛ قابلیت ‏ها و تنگناها. کانون همیاران طبیعت معاونت فرهنگی جهاد دانشگاهی لرستان، آذر 1390، صص 20-14.

شاهرخی‏ساردو، ص.، نوری‏پور، م.، و پدرام، پ. (1394). ارزیابی کیفیت زندگی مناطق روستایی با استفاده از تاکسونومی عددی (مورد مطالعه: دهستان اسفندقه، شهرستان جیرفت). مجله علوم ترویج و آموزش کشاورزی، جلد 11، شماره 2، صص 47-31.

شرفی، ز.، نوری‏پور، م.، و کرمی‏دهکردی، ا. (1396). بررسی وضعیت سرمایه‏های معیشت و پایداری آن‏ها در خانوارهای روستایی (مورد مطالعه بخش مرکزی شهرستان دنا). مجله علوم ترویج و آموزش کشاورزی، دوره 13، شماره 2، صص 70-51.

شریف‏زاده، ا.، خواجه‏شکوهی، ع.، عبدالله‏زاده، غ.، و شریفی، م. (1393). آسیب‌شناسی ﺗﻮسعه‏ی کسب و ﻛﺎرﻫﺎی ﺧﺎﻧﻮادﮔﻲ روﺳﺘﺎﻳﻲ در اﺳﺘﺎن ﮔﻠﺴﺘﺎن. مجله پژوهش‌های روﺳﺘﺎﻳﻲ، دوره 5 شماره 1، صص 24-1.

غزانی، ع.، بیژنی، م.، و چیذری، م. (1395). نقش سرمایه اجتماعی در توسعه گردشگری طبیعی مردم‌نهاد از دیدگاه روستاییان استان مازندران. مجله علوم ترویج و آموزش کشاورزی، جلد 12، شماره 1، صص 69-53.

غنیان، م.، فاضلی‏زاد، ص.، و مهراب‏قوچانی، ا. (1395). سنجش وفاداری صاحبان کسب و کارهای مرتبط با گردشگری با استفاده از شاخص سنجش رضایت از عملکرد اروپایی (مورد مطالعه: روستاهای نمونه گردشگری شهرستان پاوه). فصلنامه گردشگری علم و فرهنگ، سال 4، شماره 6، صص 57-41.

 

Andereck, K.L., Valentine, K.M., Knopf, R.C., and Vogt, C.A. (2005). Residents’ perceptions of community tourism impacts. Annals of Tourism Research, 32(4), 1056-1076.

Bassi, N., Kumar, M.D., Sharma, A., and Pardha-Saradhi, P. (2014). Status of wetlands in India: A review of extent, ecosystem benefits, threats and management strategies. Journal of Hydrology: Regional Studies, 2, 1-19.

Bigné, J.E., Sánchez, M.I., and Sánchez, J. (2001). Tourism image, evaluation variables and after purchase behaviour: inter-relationship. Tourism Management, 22(6), 607-616.

Brokaj, R. (2014). Local governments role in the sustainable tourism development of a destination. European Scientific Journal, ESJ, 10(31), 103-117.

Chang, S., and Gibson, H.J. (2015). The relationships between four concepts (involvement, commitment, loyalty, and habit) and consistency in behavior across leisure and tourism. Tourism Management Perspectives, 13, 41-50.

Cocozza, J., and Planner, S. (2009). Economic and environmental benefits of wetlands. Plan on IT. Available at: >http://www.co.dutchess.ny.us/CountyGov/Departments/Planning/planonitoctnov2009.pdf>.

Cook, F.L., Jacobs, L.R., and Kim, D. (2010). Trusting what you know: Information, knowledge, and confidence in Social Security. The Journal of Politics, 72(2), 397-412.

Crompton, J.L. (1979). An assessment of the image of Mexico as a vacation destination and the influence of geographical location upon the image. Journal of Travel Research, 18(4), 18-23.

Davis, D., Allen, J., and Cosenza, R.M. (1988). Segmenting local residents by their attitudes, interests, and opinions toward tourism. Journal of Travel Research, 27(2), 2-8.

Del Bosque, I.R., and San Martín, H. (2008). Tourist satisfaction a cognitive-affective model. Annals of Tourism Research, 35(2), 551-573.

Dyer, P., Gursoy, D., Sharma, B., and Carter, J. (2007). Structural modelling of resident perceptions of tourism and associated development on the Sunshine Coast, Australia. Tourism Management, 28(2), 409-422.

Echtner, C.M., and Ritchie, J.R.B. (2003). The meaning and measurement of destination image. Journal of Tourism Studies, 14(1), 37-48.

Ghanian, M., Ghoochani, O.M., and Crotts, J.C. (2014). An application of European performance satisfaction index towards rural tourism: The case of western Iran. Tourism Management Perspectives, 11, 77-82.

Ghanian, M., Ghoochani, O., and Crotts, J. (2017). Analyzing the motivation factors in support of tourism development: The case of rural communities in Kurdistan region of Iran. Journal of Sustainable Rural Development. 1(2), 137-148.

Haghkhah, A., Nosratpour, M., Ebrahimpour, A., and Hamid, A.A. (2011). The impact of service quality on tourism industry. 2nd International Conference on Business and Economic Research Proceeding, March 14th - 16th, Kedah, Malaysia.

Hair, J.F., Black, W.C., Babin, B.J., and Anderson, R.E. (2010). Canonical correlation: A supplement to multivariate data analysis. Multivariate data analysis: A global perspective. 7th Ed. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall Publishing.

Hooper, D., Coughlan, J., and Mullen, M. (2008). Structural equation modeling: Guidelines for determining model fit. TheElectronic Journal of Business Research Methods. 6 (1), 53 -60.

Hou, J., Lin, C., and Morais, D. (2005). Antecedents of attachment to a cultural tourism destination: The case of Hakka and non-Hakka Taiwanese visitors to Pei-Pu, Taiwan. Journal of Travel Research, 44, 221-233

Hsu, C.H.C., Wolfe, K., and Kang, S.K. (2004). Image assessment for a destination with limited comparative advantages. Tourism Management, 25(1), 121-126.

Hu, L.T., and Bentler, P.M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55.

Kerstetter, D., Confer, J., and Graefe, A. (2001). An exploration of the specialization concept within the context of heritage tourism. Journal of Travel Research, 39(3), 267-274.

Krejcie, R.V., and Morgan, D.W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.

Lankford, S.V., and Howard, D.R. (1994). Developing a tourism impact attitude scale. Annals of Tourism Research, 21(1), 121-139.

Lee, T.H. (2013). Influence analysis of community resident support for sustainable tourism development. Tourism Management, 34, 37-46.

Leisen, B. (2001). Image segmentation: the case of a tourism destination. Journal of Services Marketing, 15(1), 49-66.

Meimand, S., Khalifah, Z., Zavadskas, E., Mardani, A., Najafipour, A., and Ahmad, U. (2017). Residents’ attitude toward tourism development: A sociocultural perspective. Sustainability, 9(7), 1-29.

Moscardo, G. (2005). Peripheral tourism development: Challenges, issues and success factors. Tourism Recreation Research, 30(1), 27-43.

Neal, J., Uysal, M., and Sirgy, J. (2007). The effect of tourism services on travelers’ quality of life. Journal of Travel Research, 46(2), 154-163.

Nguyen, H.H., Dargusch, P., Moss, P., and Tran, D.B. (2016). A review of the drivers of 200 years of wetland degradation in the Mekong Delta of Vietnam. Regional Environmental Change, 16(8), 2303-2315.

Nunkoo, R., and Gursoy, D. (2012). Residents' support for tourism: An identity perspective. Annals of Tourism Research, 39(1), 243-268.

Oliver, R.L. (1999). Whence consumer loyalty? Journal of Marketing, 63, 33-44

Prabhakaran, S., Nair, V., and Ramachandran, S. (2014). Community participation in rural tourism: Towards a conceptual framework. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 144, 290-295.

Rajesh, R. (2013). Impact of tourist perceptions, destination image and tourist satisfaction on destination loyalty: A conceptual model. PASOS. Revista de Turismoy Patrimonio Cultural, 11(3), 67-78.

Rhaman, M.R. (2016). The socio-economic importance of tourism and its impact on the livelihood in south Asia: Case Rangamati, Bangladesh. Bachelor`s Thesis. Centria University of Applied Sciences.

Roe, D., and Urquhart, P. (2001). Pro-poor tourism: Harnessing the world's largest industry for the world's poor. London: IIED.

Schreiber, J.B., Nora, A., Stage, F.K., Barlow, E.A., and King, J. (2006). Reporting structural equation modeling and confirmatory factor analysis results: A review. The Journal of Educational Research, 99(6), 323-338.

Schroeder, T. (1996). The relationship of residents' image of their state as a tourist destination and their support for tourism. Journal of Travel Research, 34(4), 71-73.

Som, A.P. M., Shirazi, S.F.M., Marzuki, A., and Jusoh, J. (2011). A critical analysis of tourist satisfaction and destination loyalty. Journal of Global Management, 2(1), 178-183.

Stylidis, D., and Terzidou, M. (2014). Tourism and the economic crisis in Kavala, Greece. Annals of Tourism Research, 44, 210-226.

Stylidis, D., Biran, A., Sit, J., and Szivas, E.M. (2014). Residents' support for tourism development: The role of residents' place image and perceived tourism impacts. Tourism Management, 45, 260-274.

Turner, K.G., Odgaard, M.V., Bøcher, P.K., Dalgaard, T., and Svenning, J.C. (2014). Bundling ecosystem services in Denmark: Trade-offs and synergies in a cultural landscape. Landscape and Urban Planning, 125, 89-104.

Uehara, T., Niu, J., Chen, X., Ota, T. and Nakagami, K.I. (2016). A sustainability assessment framework for regional-scale integrated coastal zone management (ICZM) incorporating inclusive wealth, satoumi, and ecosystem services science. Sustainability Science, 11(5), 1-12.

Yoon, Y., and Uysal, M. (2005). An examination of the effects of motivation and satisfaction on destination loyalty: A structural model. Tourism Management, 26(1), 45-56.

Zhang, H., Ghoochani, O.M., Pan, B., and Crotts, J. (2016). A case study on the impact of personal characteristics on residents’ support for tourism development. 2016 TTRA (Travel and Tourism Research Association: Advancing Tourism Research Globally) International Conference, June 14th to 16th, Vail, Colorado.

Zolfaghari, H. (2007). Potentials and limitations in Iran for developing tourism sector. GEOMED International Symposium on Geography, June 5th to 8th, Antalya, Turkey.